Kelebeğin Rüyası, şairin dünyasını değiştirir mi?

Yılmaz Erdoğan’ın yönetmenliğini yaptığı Kelebeğin Rüyası filmi şiire dahil olan şairin hayatını, ilk kez filme de dahil ediyor. Peki film için şairler ne diyor?

  • Neziha Çakıroğlu

Bugünlerde vizyonda olan Kelebeğin Rüyası filmi sadece sinemaseverlerin değil; edebiyat çevrelerinin de ilgisini çekiyor. Çünkü film iki genç şair, Rüştü Onur ve Muzaffer Tayyip ile 'Şiirin şiirini yazan adam' olarak anılan Behçet Necatigil'i anlatıyor. Zaman zaman öldü mü tartışmasıyla gündeme gelen şiir, bu sefer kendisi de şair olan Yılmaz Erdoğan'ın çabasıyla beyazperdeye taşınıyor. Sinema aracılığıyla pek çok hayata tanıklık eden seyircinin dikkati, bu kez şairlerin dünyasına çekiliyor. Peki söz konusu hikaye toplumdaki şair ve şiir algısını ne ölçüde etkileyebilir? Bir film, bu anlamda nasıl bir güce sahiptir. Kelebeğin Rüyası şairin dünyasını değiştirir mi? İşte bazı şairlerin konuya ilişkin görüşleri:

Türkiye'de şiiri canlandırmak çok zor

Adnan Özer: Ölü Ozanlar Derneği filminin durumuna benziyor bu film. O zamanlar, şiir canlandı, insanın duyguları ölmez, diye bir sürü şey söylenmişti. İnsanlar ikiyüzlüdür bu gibi konularda toplumlar eğlenceyi sever. Şiir gibi, özgürlük gibi idealler ve estetiğe karşı ikiyüzlüdür insan. Daha önce yapılan Babam ve Oğlum filminde de bir duygu seli olmuştu. Ama hayata ne kadar yansımıştı. Şiir bundan ne kadar nasibini alacak. Türkiye’de şiiri canlandırmak çok çok zor bir şey. Yaklaşık kırk elli yıldır şiir amatörlerin elinde.Neden böyle? Çünkü üniversitelerimiz modern ve daha güncel Türk şiiri için çalışma yapmadı. Bunda muhafazakar kesimin büyük suçu var süreci durdurdular. Solcu kesimin de suçu var; onlar da ciddi ciddi araştırmalar yapmadılar. Bu kesimlerden şiir canlanıyor diye şeyler duyacaksınız bir yıl sonra hiçbir şey kalmayacak. Bugünlerde herkes Cemal Süreya diyor ya; Cemal Süreya’nın 17 yıl kitabı basılmadı bu ülkede. Bunu da biliyorlar mı? Şiiri hatırlamak için bir film mi olması gerekir. Yine de; Yılmaz Erdoğan'ı her şey bir yana tebrik ediyorum. Şair olduğu için bu filmi yaptı o. Bu ilgiyi dolduracak bir şiir kültürümüz yok. O yüzden yaratacağı etkinin gelip geçici olduğunu düşünüyorum.

Bu tarz filmlerin çekilmesi şiire hiçbir şey kazandırmaz!

Ahmet Telli: Kahramanı şiir olan o kadar roman öykü var ki. Şairlerin konu edildiği filmler de var ama şuanda çıkaramam. Bu tarz filmlerin çekilmiş olması şiire hiçbir şey kazandırmaz. Şairin hayatı, dünya görüşü, yazdıkları, bir film, roman ararcılığıyla, toplumda dikkat noktası oluşturmaz. Çünkü şiir popüler olmayı reddeder. Doğasına da aykırıdır. Ama Behçet Necatigil gibi saygın bir ismin bir sinemada yer alması güzel bir şey. Bu, o filmi yapanları takdir etmeyi gerektirir.

Film yayın dünyasını hareketlendirdi

Metin Celal:
Son dönemde televizyon dizilerinin klasiklerin satışları üzerinde etkili olduğunu gördük. Tahmin ediyorum ki Yılmaz Erdoğan’ın filmini seyreden çok olacaktır. O anlamda da Muzaffer Tayip ile Rüştü Onur’un şiirlerine bir ilgi doğacaktır. Zaten onların eserleri hayatları mektuplarıyla ilgili de yayınevleri yeni yeni kitaplar çıkardı bu film vesilesiyle. Sel, Yapı Kredi, Kaynak yayınları yeni kitaplar bastılar. Sel Yayınları'ndan Salah Birsel’in Rüştü Onur üzerine bir incelemesi, şiirleri, mektupları çıktı. Kaynak’tan Rüştü Onur’un mektupları var Yapı Kredi’den de Muzaffer Tayyip’in şiir kitabı çıkmak üzere. Kelebeğin Rüyası filmini ben henüz görmedim. Güzel bir film ise ilgi göreceğini düşünüyorum. Yılmaz Erdoğan’ın da şöyle bir fonksiyonu var: Hatırlarsanız zamanında kasetin içinde tek bir şiir okumuştu ve o kaset satış rekorları kırmıştı. Umarım o etki film için de geçerli olur.
'Şaire olan ilgi toplumun suçluluğunun dışa vurumu'

Ne oldu da şairler bu kadar revaçta oldu

Bahadır Bayrıl: Ne oldu da şairler bu kadar revaçta oldu. Şaire olan ilgi biraz da toplumun suçluluğunun dışa vurumu. Şöyle kabaca bir etrafımıza bakalım; bir film; Kelebeğin Rüyası (üç şair, Necatigil, Onur ve Uslu) , bir belgesel; Şairin Ölümü ( Elif Ergezen, Laz Şair Hasan Elimişi’nin hayatı) bir başyapıt; Broch Vergilus’un Ölümü, bir roman daha Michel Del Castello Şairin Ölümü, eski bir resim, Cihat Burak’ın Şair’in Ölümü tablosu (Nazım Hikmet), Lermantov’un Puşkin için yazdığı şiirin adını taşıyan bir kitap; Şairin Ölümü ve son olarak da gerçekten çok ilginç bir kitap Tırnak İçinde Ölüm (Modern Şairle İlgili Kültürel Mitler) ile Svetlana Boym... Liste daha da uzayıp gidebilecek nitelikte. Fakat soru şu; neden bütün bunlar birbirine yakın bir zaman aralığında neredeyse üstümüze adeta yağmaktadır? Tesadüf mü? Yoksa bütün bunların zamanın ruhuyla olgusal olarak bağlantıları mı var?
Batı tarzında modernlik bir rasyonelleşme ile yani akılcılaştırarak dünyevileşme, artık neredeyse klişe haline gelen deyişle “ dünyanın büyüsünden arındırılması” ile mümkündü. Geleneksel toplumlar “mitik aklın” araçları ve geleneklerin etkisiyle düşünebiliyordu. Modern toplum ise, rasyonel aklın araç ve gereçleriyle.
Şairin ölümü bütün bu kargaşa içinde ne anlama geliyor o halde?

Modern zamanlarda şairin tanınması için şiirden başka enstrümanlara ihtiyaç var

Hüseyin Akın:
Kelebeğin Rüyası filmi sinema-edebiyat ilişkisi açısından olumlu, iyi bir örnek sayılabilir. İnce hastalık olarak anılan veremden, genç yaşta hayata veda eden iki şairin (Rüştü Onur, Muzaffer Tayyip Uslu) Zonguldak’ta geçen hayatlarını acı tatlı yanlarıyla sinemaya uyarlanması şiirden hikayeye, hikayeden sinema sahnesine geçişliliğin başarılı bir örneğidir. Görüntünün söz üzerinde hakimiyet kurduğu modern zamanlarda şairin tanınması için ne yazık ki şiirden başka enstrümanlara ihtiyaç duyuluyor. Sinema büyük bir bölümü izleyici olan kitle ile şiir arasındaki ilişkiyi şiirden olmasa da şairden yola çıkarak tesis edebilir. Şairler hayatın hiç bir döneminde manşete çekilen, gündemi belirleyen bir pozisyonda olmamışlardır. Zaten içinde yaşadığız piyasalaşan hayat buna kolay kolay müsade etmiyor..Bir kere şair kendi içine kapanan tarafıyla görünürlülüğünü kamufle ediyor. Yazı yoluyla kurmuş olduğu hayatından dışarı sızanlar ise kalabalıklarca görünmüyor ya da görmezden geliniyor. Bu çok yönlü görünmezlik ve bilinmezlik sinema ve anlatı yönünden şairi her zamankinden daha çok gizemli ve sinematografik kılmaktadır. Bu filmden bir kez daha anlıyoruz ki şairin hayatı sadece şiire dahil değil aynı zamanda hikayeye ve filme de dahil. Şiirin geniş zamanlı hatırlatıcılık özelliğiyle sinemanın anlık yoğunluklu tesirini birleştirdiğimizde Kelebeğin Rüyası filminin izleyiciyi perdeden kayıp giden bitimsiz duyarlıklara sevk edeceğini umabiliriz. Dün Orhan Veli'nin kalemiyle çektiği ("Siyah akar Zonguldak'ın deresi/ Yüz karası değil kömür karası/Böyle kazanılır ekmek parası") Zonguldak ve maden fotoğrafı solgun yüzüyle unutuşun rengini alırken Kelebeğin Rüyası filminde en canlı renklerle hafızaya kanat çırpıyor. Şiir de olsa film de, değişmeyen tek gerçek şu ki şairler bu dünyada ancak üzüldükçe ve öldükçe yaşıyorlar.

 

Haber Turu

TBMM Başkanı Kahraman'dan Özel Harekat Dairesi'ne ziyaret

TBMM Başkanı İsmail Kahraman, 15 Temmuz'daki FETÖ'cü darbe girişimi sırasında uçaklar tarafından bombalanan Gölbaşı Polis Özel Harekat Dairesi ziyaret etti.

Bitlis'te PKK operasyonu

Bitlis'in Mutki ve Ahlat ilçelerinde PKK'ya yönelik operasyonlar devam ediyor.

Keskin nişancılar jet üssünde 'kuş uçurtmuyor'

FETÖ'nün darbe girişimine bazı personelinin helikopterlerle katıldığı Konya 3. Ana Jet Üs ve Garnizon Komutanlığı ile kentteki askeri birliklerde adeta 'kuş uçurtulmuyor.' Polis Özel Harekat timleri, jet üssünde aralıksız nöbet tutuyor

Terör örgütü elebaşı Gülen’in yeğeni tutuklandı

Kocaeli'de FETÖ'ne ait öğrenci evlerini boşaltırken yakalanan ve örgütün elebaşı Fethullah Gülen’in yeğeni olduğu öğrenilen 'abla' kod adlı Ş.G. isimli kadın tutuklandı.

AK Parti heyetinden TÜRKSAT'a ziyaret

AK Parti heyeti, FETÖ'nün darbe girişiminde hedef olan Gölbaşı'ndaki TÜRKSAT yerleşkesinde incelemelerde bulundu.

Serbest kalan vali yardımcısı tutuklandı

ESKİŞEHİR'de darbe girişimi ardından yürütülen soruşturma kapsamında gözaltına alınıp çıkarıldığı mahkemece serbest bırakılan Vali Yardımcısı Şakir Erden, savcılığın itirazı üzerine tutuklandı.

Genelkurmay'da çekilmiş yeni görüntüler ortaya çıktı

15 Temmuz gecesi FETÖ mensupları tarafından gerçekleştirilen darbe girişimi sırasında Genelkurmay'da çekilmiş yeni görüntüler ortaya çıktı.

Trenin çarptığı otomobil 100 metre sürüklendi

Elazığ’ın Baskil ilçesinde trenin çarptığı otomobil 100 metre sürüklenirken, kazada 1 kişi yaralandı.

Hakkari'de askeri araca bombalı saldırı

Hakkari'nin Şemdinli ilçesinde, terör örgütü PKK mensuplarınca yola döşenen patlayıcının infilak ettirilmesi sonucu 2 asker yaralandı.

Bakan Çelik'ten AB ülkelerine "FETÖ" tepkisi

AB Büyükelçileri ile bir araya gelen AB Bakanı ve Başmüzakereci Ömer Çelik görüşme sonrası Twitter hesabında bir açıklama yaptı.

İdlib'te kan bankasına hava saldırısı

Rus savaş uçağının Serakib kasabasında kan bankasına düzenlediği hava saldırısı sonucu 4 sağlık çalışanı yaralandı

Merkel'den çelişkili Türkiye açıklaması

Almanya Başbakanı Merkel, 15 Temmuz darbe girişiminin ardından yaptığı açıklamada, "Türkiye'deki gelişmeleri çok yakından takip ediyorum. Darbe girişimini yapanlara karşı hukuk devleti olarak Türkiye'nin her türlü imkanı kullanması doğal, ancak endişe duyuyorum" dedi.

Mısır'dan teröristbaşı Gülen açıklaması

Mısır Başbakanı Şerif İsmail, Fetullah Gülen’in kendilerine resmi bir sığınma talebinde bulunmadığını, ancak müracaat etmesi durumunda değerlendireceklerini belirtti.

Merkel’den darbe girişimi açıklaması

Almanya Başbakanı Angela Merkel, Berlin’de düzenlediği basın toplantısında 15 Temmuz darbe girişiminin püskürtülmesini savunduğunu ifade etti.

Katil fil hortumuyla attığı taşla kız çocuğunu öldürdü

Fas'ın başkenti Rabat kentinde bir hayvanat bahçesinde şoke eden bir olay yaşandı.

Kosova hükümetine FETÖ uyarısı

Kosova'da faaliyet gösteren Müslüman Gençler Forumu, hükümete, Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) ile bağlantılı okul ve kurumların kapatılması çağrısında bulundu.

Gülen'in iadesi için ABD'de imza kampanyası başlatıldı

Fethullah Gülen'in Türkiye'ye iadesinin yapılması için bir imza kampanyası başlatıldı.

Halep'te pazar yerine saldırı: 15 ölü

ABD öncülüğündeki koalisyona ait savaş uçağının Halep'in Carablus ilçesinin Handura beldesine düzenlediği hava saldırısı sonucu 15 kişinin yaşamını yitirdiği bildirildi.

Tayland hükümeti ülkedeki FETÖ yapılanmasını araştıracak

Tayland hükümeti, Fetullahçı Terör Örgütü'nün (FETÖ) Tayland'daki bağlantılarını araştıracak.

Sibirya´da 1500 ren geyiği telef oldu

Sibirya´nın kuzey batısındaki Yamal Yarımadası´nda şarbon hastalığı salgınında 1500 ren geyiği öldü. Ren geyiği bakıcısı 13 nomad tedavi altına alınırken bölge karantina altına alındı.

Ukrayna'daki metro Türk firmaya emanet

Limak İnşaat, Ukrayna'nın Dnipro şehrinde ihale bedeli 224 milyon avro olan metro kontratı imzaladı.

Turkcell yeni şirket kuruyor!

Turkcell katılım finansman şirketi kurmayı ve borsadaki şirket paylarının geri alımı için en az 150 milyon liralık fon ayırmayı planlıyor.

Liste açıklandı! Görevden alınanların sayısı 66 bini aştı

FETÖ'yü silme/temizleme operasyonu sürüyor. FETÖ'nün darbe girişimi sonrası birçok kamu kurum ve kuruluşunda 66 bin 36 kamu çalışanı görevden uzaklaştırıldı.

FETÖ'nün Taraf'ı borsa kotundan da çıkarıldı

Borsa İstanbul, Taraf Gazetecilik Sanayi ve Ticaret AŞ'nin bugünden itibaren borsa kotundan çıkarıldığını açıkladı.

Ekonomide de 'Milli Duruş' kazandı

Fetullahçı Terör Örgütü'nün (FETÖ) darbe girişiminin ardından meydanlara inerek sergilediği "milli duruşu" ekonomide de gösteren Türk halkı, 15-22 Temmuz haftasında 8,8 milyar dolarlık döviz satarak Türk lirasına büyük destek verdi.

Ünlü kuruyemişçi de gözaltına alındı

Ülke çapında şubeleri bulunan Aydın merkezli Tuğba Kuruyemiş firmasının ortaklarından Ahmet Tonkul da gözaltına alındı.

Kamuda görevden alınanların sayısı 66 bini aştı

Fetullahçı Terör Örgütü'nün (FETÖ) darbe girişimi sonrası birçok kamu kurum ve kuruluşunda yürütülen çalışmalar kapsamında 66 bin 36 personel görevden uzaklaştırıldı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı başta olmak üzere ekonomiyle ilgili kurum ve kuruluşlarda ise 15 Temmuz'dan bugüne kadar 5 bin 412 personel açığa alındı.

Bakan Tüfenkci: 'Ekonomik çarklar dönmeye devam ediyor'

ümrük ve Ticaret Bakanı Bülent Tüfenkci, piyasaları yakından izlediklerini belirterek, şu anda piyasaların gerçekten iyi durumda olduğunu söyledi.

SGK eksik gün bildirim süresini uzattı

Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yapılan açıklamada, "2016/Haziran ayında istirahatli olan sigortalılara ilişkin çalışmadığına dair bildirim girişlerinin ve 2016/Haziran ayına ilişkin Ek-10 sigortalıların eksik gün bildirim formlarının verilme süresi 29/07/2016 tarih saat 23.59'a kadar uzatılmıştır" denildi.

Geçen yıla göre Shell, BP ve Total'in karı düştü

Küresel petrol şirketleri Shell, BP ve Total'in ikinci çeyrek karları, geçen yılın aynı dönemine göre düşüş gösterdi.

Rangers'dan Van Persie açıklaması!

Rangers Van Persie transferini yalanladı.

Trabzonspor: Her türlü darbe girişiminin karşısındayız

Trabzonspor Hukuk Kurulu'ndan FETÖ'cü darbe girişimine karşı bir açıklama yapılarak, "Demokrasimize karşı yapılan her türlü darbe girişiminin karşısındayız. Devletimizin ve milletimizin daima yanındayız" dedi.

Glasgow Rangers'tan ''Van Persie'' açıklaması

Glasgow Rangers Teknik Direktörü Warburton Robin van Persie hakkındaki transfer söylentileri hakkında açıklama yaptı

Süper Lig ekibinden Emre Mor bombası

Borussia Dortmund’a 10 milyon Euro’luk bir paketle transfer olan Emre Mor için Antalyaspor flaş bir teklif yapmaya hazırlanıyor.

Galatasaray, golcüsünü buldu

Forvet arayışında olan Galatasaray, Enner Valencia'yla prensip anlaşmasına vardı.

Fenerbahçe'nin galibiyeti Fransız basınında geniş yer aldı

Fenerbahçe'nin, UEFA Şampiyonlar Ligi 3. ön eleme turu ilk karşılaşmasında, Fransa Birinci Futbol Ligi ekiplerinden Monaco'yı 2-1 yenmesi Fransız basınında geniş yankı buldu.

F.Bahçe'nin muhtemel Play-Off rakipleri

Monaco ile oynadığı ilk maçı 2-1 kazanarak avantaj elde eden Fenerbahçe'nin muhtemel rakiplerinden bazıları belli oldu.

Cristiano Ronaldo fotoğraf çeken çocuğu itekledi

''Etnospor Kültür Festivali'' İstanbul'da düzenlenecek

Dünya Etnospor Konfederasyonu tarafından organize edilen "Etnospor Kültür Festivali" 26 Ağustos'ta İstanbul'da düzenlenecek. Dünya Etnospor Konfederasyonu Başkan Yardımcısı Dr. Kazancı, "26 Ağustos görkemli bir açılışla merhaba diyecek olan festivalde 3 gün boyunca birbirinden farklı etkinlikler gerçekleştirilecektir" dedi.

Monaco teknik direktörü: Fenerbahçe daha etkiliydi

UEFA Şampiyonlar Ligi 3. Ön Eleme Turu ilk maçında deplasmanda Fenerbahçe’ye 2-1 mağlup olan Monaco’da Teknik Direktör Leonardo Jardim, “Fenerbahçe bugün Monaco’dan daha etkiliydi. Bu yüzden mağlup olduk. Sonuçtan memnun değilim ama bu sadece birinci devre diye düşünüyorum” dedi.

Adana'da mide bulandıran olay!

Adana'da girdiği evdeki aileyi uyku spreyi sıkarak etkisiz hale getirdikten sonra 4 yaşındaki kızı kaçırıp sokak ortasında tecavüz ettiği ileri sürülen muavin tutuklandı.

Dikkat! Meteoroloji uyardı

Batı Akdeniz illerinde etkili olacak yüksek hava sıcaklıkları ve düşük nemin, bazı olumsuzluklara yol açabileceği uyarısı yapıldı.

Hayalden gerçeğe uzanan yol!

Genç tasarımcıları keşfetmeyi ve onların hikayelerini sizlerle buluşturmayı seviyoruz. Bu hafta ki konuğumuz günlük, rahat tasarımları ile beğeni toplayan Zeynep Meltem Aktaş.

Fatih Erkoç'tan hayranlarına mesaj

Tedavisini Bodrum'da sürdüreceğini söyleyen Erkoç, "Bodrum'da doktorlarımız çok iyi, hastanelerimiz de öyle. İstanbul'da tedavi olmaya gerek duymadık" diye konuştu.

Şizofren dehşeti! Annesini ve babasını öldürdü

Yozgat’ta şizofren hastası olduğu iddia edilen bir kişi anne ve babasını öldürdü.

FETÖ'nün darbe girişiminde yaralanan polis hastanede evlendi

Fetullahçı Terör Örgütü'nün (FETÖ) darbe girişimi sırasında ayağından ve kolundan yaralanan polis memuru Ferdi Akyün (28) ile nişanlısı Nesrin Demir (23), hastanede düzenlenen törenle dünyaevine girdi.

Manisa'daki kazılarda 2 bin 200 yıllık yemek takımı bulundu

Manisa'da yer alan ve tarihi M.Ö. 8'inci yüzyıla dayanan Aigai Antik Kenti'nde yapılan kazılarda, özel törenlerde kullanıldıktan sonra ritüellere göre gömüldüğü ve bir daha kullanılmadığı belirlenen 2 bin 200 yıllık yemek takımı bulundu.

''İmamın kayığına binmek'' deyimi gerçek oldu

Hayatını kaybeden insanlar için kullanılan 'İmamın kayığına binmek' deyimi, Muğla'nın Ortaca ilçesine bağlı Dalyan Mahallesi'nde gerçek oldu. Dalyan Mahallesi sakinlerinin yakınlarını defnettikleri mezarlığın, Ortaca ve Köyceğiz ilçelerini birbirinden ayıran Dalyan kanalının karşı yakasında kalmasından dolayı cenazeler tekne ile taşınıy

Sanatçı Hüseyin Altın vefat etti

Arabesk müzik sanatçısı Hüseyin Altın, yüksekten düşme nedeniyle götürüldüğü Medical Park Gaziosmanpaşa Hastanesinde vefat etti.

İki büyük olay ve 2016...

İki büyük olay ve 2016...